Tarik Saleh: “Je kan stellen dat ‘Eagles of the Republic’ mijn ‘Sunset Boulevard’ is”

Als zoon van een Egyptische vader en een Zweedse moeder heeft filmregisseur en scenarioschrijver Tarik Saleh (geb. 1972) een multiculturele achtergrond die een belangrijke rol heeft gespeeld bij de vorming van zijn artistieke stem. Zijn films weerspiegelen vaak een culturele kruisbestuiving en machtsstructuren, waarbij hij het Scandinavische realisme combineert met invloeden vanuit het Midden-Oosten.

Voordat hij films begon te draaien, verwierf Saleh eind jaren 80 en begin jaren 90 van vorige eeuw erkenning als graffitikunstenaar in zijn geboortestad Stockholm; nadien begon hij zijn filmcarrière via televisie en animatie. Zijn debuutfilm, “Metropia” (2009), was een animatiefilm over de strijd van één man tegen de werkwijze van een omstreden bedrijf. De film werd geprezen om zijn unieke visuele stijl en kritische commentaar op toezicht, controle en consumentengedrag. Zijn doorbraak kwam met “The Nile Hilton Incident” (2017), een politieke thriller die zich afspeelt in het Nile Hilton Hotel in Caïro tijdens de Egyptische Revolutie in januari 2011. De film won de Grand Jury Prize op het Sundance Film Festival en bevestigde Saleh’s reputatie als een sleutelfiguur in het politieke filmlandschap.

In 2022 bracht hij “Cairo Conspiracy” uit, a.k.a. “Boy from Heaven” (oorspronkelijke titel “Walad min al-Janna”), zijn tweede film gesitueerd in Caïro; in deze spannende politieke thriller raakt een jonge student verstrikt in de machtsstrijd tussen de Egyptische religieuze leiders en de staatsautoriteiten. Op het Filmfestival van Cannes won hij de prijs voor Beste Scenario.

Nu is er de derde film uit zijn Caïro-trilogie en die is getiteld “Eagles of the Republic”; Fares Fares vertolkt de rol van de meest geliefde Egyptische acteur, George Fahmy, bijgenaamd ‘De Farao van het Witte Scherm,’ die bij de autoriteiten in ongenade is gevallen. Hij staat op het punt alles te verliezen, en wordt lichtjes gedwongen een aanbod te accepteren dat hij niet kan weigeren: de president spelen tijdens zijn machtsovername in een film die in opdracht van de hoogste autoriteiten wordt gemaakt. De aanwezigheid van de rechterhand van de president op de set—een personage genaamd Dr. Mansour (gespeeld door Amr Waked)—maakt de vernedering nog groter, aangezien de man scènes herschrijft en extra takes eist.

“Eagles of the Republic” is eveneens de nieuwste film van Tarik Selah met acteur Fares Fares; voordien werkten ze al samen met “The Nile Hilton Incident” en “Cairo Conspiracy,” ofschoon “Eagles of the Republic”—een politieke fantasy triller die zich afspeelt in de Egyptische filmwereld—beduidend verschilt in toon.

Tussen zijn Caïro-films door trok Saleh ook naar Hollywood om Chris Pine te regisseren in “The Contractor” (2022), opgenomen in Europa en de V.S.

“Eagles of the Republic” ging op het laatste Filmfestival van Cannes in wereldpremière, en hij is tevens de Zweedse inzending voor de Oscars van 2026 (categorie International Feature). De shortlist van vijftien finalisten wordt volgende maand bekendgemaakt op 16 december, en de uiteindelijke vijf genomineerden op 22 januari 2026.

In België loopt “Eagles of the Republic” vanaf 12 november in de bioscopen en wordt hij verdeeld door Cinéart. Onderstaand gesprek met filmregisseur Tarik Saleh werd eind vorige maand opgetekend in Brussel.

Wat was voor jou het verhaal àchter het verhaal van “Eagles of the Republic”?

Toen ik “The Nile Hilton Incident” [2017] maakte, zou die oorspronkelijk in Egypte worden opgenomen. Ik had er bijna vijf maanden doorgebracht om die film voor te bereiden; ik kwam op verschillende sets en was erg onder de indruk van de filmcrews. Die werken heel snel en zijn technisch zeer bekwaam omdat ze onder moeilijke omstandigheden werken. De filmindustrie in Egypte is ook één van de oudste ter wereld. Ze werkten met hun films en televisieprogramma’s voor een publiek van een miljard mensen, want Egypte en Caïro waren lang het Hollywood van het hele Midden-Oosten. Ze hadden ook een sterrensysteem—een studiosysteem—waarbij de sterren verbonden waren aan producers of studio’s, zoals in het oude Hollywood. En zo is het nog steeds een beetje; je hebt nog altijd die grote producers die hun sterren bijna bezitten met speciale contracten en zo. Dus het idee om “Eagles of the Republic” te maken, kwam toen bij me op; ik begon me het hele verhaal voor te stellen. Ik verliet Egypte in 2015; dat was de laatste keer dat ik er was. Dat is intussen al tien jaar geleden. Na mijn vertrek begonnen het leger en president Abdel Fattah el-Sisi de filmindustrie over te nemen. Voorheen had de filmindustrie altijd een relatie met macht; die danste als het ware met de machtshebbers.

Lyna Khoudri en Fares Fares in “Eagles of the Republic” | Cinéart

We kennen Egyptische acteurs als Omar Sharif [1932-2015] en Rami Malek [Oscarwinnaar voor zijn rol als Freddy Mercury in “Bohemian Rhapsody,” 2018], maar wie zijn andere Egyptische sterren? En hoe staat de Egyptische filmindustrie er momenteel voor?

In de jaren 80 van vorige eeuw kwam er een nieuwe generatie grote Egyptische acteurs en sterren op, zoals Ahmed Zaki. Hij was enorm populair, maar hij is overleden [in 2005 op 58-jarige leeftijd]. In 2014 brandde de Al-Haram studio af, dat was één van de drie grote studio’s en één van de oudste ter wereld. Enkele van de grootste Egyptische films zijn gemaakt in die historische studio die je kan vergelijken met Paramount. Het was een ongeluk, maar het was bijna symbolisch. Toen had het Egyptische leger zowat alle grote productiemaatschappijen en commerciële tv-zenders overgenomen. Tegenwoordig is de belangrijkste bijdrage van de Egyptische filmindustrie de televisiereeksen die ze maken. Eén van die prestigieuze reeksen die het leger wilde produceren nadat ze de filmindustrie hadden overgenomen, was een dure reeks over de machtsovername van president el-Sisi, getiteld “Al Ekhteyar” [a.k.a. “The Choice”]. Het was pure propaganda, maar toen ik die reeks zag, zat er ook een komisch element in; el-Sisi is een kleine man, en de acteur die hem speelt is een knappe, lange man met veel haar. Dat maakte het komisch en zo vertelt de reeks ook alles wat je moet weten. Ik bedoel, in elke biopic, ook in Hollywood, heb je een knappe acteur die een historische figuur speelt. Dus toen ik mijn scenario schreef, dacht ik daaraan. En bij het verhaal van een film in een film is de regisseur niet per se de man die de leiding heeft. In Europa hebben we dat systeem waarbij de regisseur—de auteur—alles onder controle heeft, zoals Mansour in de film. Hij is een heel goede regisseur, en hij heeft de leiding.

Je hebt ook in Hollywood gewerkt. Had je daar controle op de set?

Wanneer ik in Hollywood of in Europa werk, kan een filmster naar me toestappen en vragen, ‘Waar is de camera in deze take? Waar ben jij met de camera?’ En dan zeg ik, ‘Waarom vraag je dat? Concentreer je op je werk, en ik doe mijn werk. Heb je misschien een betere suggestie?’ Acteurs moeten zich niet bezighouden met het camerawerk. Ze moeten zich concentreren op hun personage. Vanuit dat standpunt ben ik de baas.

Je sprak daarnet over het personage van Dr. Mansour. Werk jij ook zo op de set?

Neen [lacht], maar Dr. Mansour vind ik wel een fascinerend personage. Voor mij is regisseren alsof je een feestje geeft in je eigen huis. Jij organiseert het feestje, maar je doet er niet aan mee. Jij moet in deze situatie dan de volwassene zijn.

Wat bedoel je daarmee?

Ik zal je een voorbeeld geven. Zelfs vóór #MeToo was het al geen geheim dat er mensen zijn die films maken om hun vrouw of man ontrouw te zijn. Ze zijn weg van huis, en het is net als een zomerkamp; er komen allerlei verwikkelingen, ze creëren een hoop drama achter de schermen, en dat beïnvloedt ook de film. Dus al heel vroeg zeg ik hen dat ze tijdens de filmopnamen geen sex mogen hebben met elkaar. Natuurlijk doen ze het toch; het gebeurt gewoon achter mijn rug. Men denkt daar vaak niet aan, maar als je een groep mensen—kunstenaars—van 100 tot 150 mensen bij elkaar brengt die samen filmen, werken, in hotels verblijven… Dingen die achter de schermen gebeuren, zijn te gek voor woorden. Dus ik ben niet zoals Dr. Mansour, want hij buit die situatie uit. Hij verwacht en hoopt dat zoiets gebeurt.

Fares Fares als de Egyptische filmster George Fahmy in “Eagles of the Republic” | Cinéart

Je maakt films over en rond politiek. Kun je jezelf vergelijken met bijvoorbeeld Costa-Gavras?

Het zou een eer zijn om met Costa-Gavras vergeleken te worden. Ik heb hem een ​​paar keer ontmoet en ik vind hem een ​​geweldige regisseur. Maar er zijn verschillen. Ik heb het gevoel dat hij met zijn films de wereld wilde veranderen, en ik denk dat hij werkte in een tijd toen men geloofde dat film de wereld ook echt kon veranderen. Zoals ik er nu naar kijk, denk ik dat het eerder gaat over het verdedigen van de mens in een wereld waar het fascisme weer opkomt. Ik voel me meer verbonden met regisseurs als Fritz Lang of Billy Wilder. Ik wou dat ik me meer zoals Costa-Gavras voelde, maar we leven in een andere tijd. We leven nu in darker times. Er was hoop op verandering toen hij zijn films maakte.

Hoe verklaar je je band met Fritz Lang en Billy Wilder? Komt het doordat “Eagles of the Republic” een gelaagde film is, net als “Sunset Boulevard” [1950], of zelfs “The Apartment” [1960], een schitterende komedie, maar ook een tragisch verhaal?

Fritz Lang en Billy Wilder ontvluchtten Europa en de horror van de Holocaust, de genocide en alles wat er in de Tweede Wereldoorlog gebeurde. Ze trokken naar Amerika en maakten genrefilms die er op het eerste zicht als entertainment uitzagen. Maar als je die films vandaag ziet, besef je dat ze het over iets anders hadden. Zelfs later beschreef Milos Forman Amerika in “One Flew Over the Cuckoo’s Nest” [1975], maar hij had het ook over een autoritair Europa. Ik voel me nauw verbonden met Europese filmmakers die uit de Tweede Wereldoorlog kwamen. Fritz Lang en Billy Wilder hadden een enorme invloed op mij. Een film als “Missing” [1982, geregisseerd door Costa-Gavras] is bijvoorbeeld een genrefilm. Het is absoluut een thriller, en een zeer efficiënte thriller, maar we weten niet zeker waar hij zich afspeelt. Het is een onbekend land. In mijn film heb je el-Sisi. Hij is er. Het verhaal speelt zich af in Egypte. Dat is heel duidelijk. Je had het daarnet over “Sunset Boulevard.” Je kan stellen dat “Eagles of the Republic” mijn “Sunset Boulevard” is. Mensen denken er waarschijnlijk niet aan wanneer ze “Sunset Boulevard” zien, maar die film speelt zich af in het echte Hollywood. Er zijn verzonnen personages, maar er zijn ook echte personages die zichzelf spelen, zoals Cecil B. DeMille. En ben je een film nerd zoals ik, dan weet je dat Cecil B. DeMille één van die zeer gecompliceerde figuren was. Voor mij heeft die film heel goed de tand des tijds doorstaan. Hij is één van de beste films ooit gemaakt. Dus die is natuurlijk een grote inspiratiebron voor mij. Billy Wilder is misschien wel de beste regisseur die we ooit hebben gekend. Wat ik zo geweldig vind aan hem, is zijn kennis van macht, structuur en menselijke zwakheden.

Fares Fares in “Eagles of the Republic” | Cinéart

Je werkt altijd met dezelfde production designer, Robert Rosenberg. Hoe belangrijk is hij voor jou?

Een regisseur is als een voetbalcoach die zich probeert te omringen door zijn beste spelers. Dat proces begint altijd al heel vroeg met mijn production designer, Roger Rosenberg. Hij zet elk detail van de film op papier. Hij had ongeveer vierhonderd pagina’s geschreven en we hebben die allemaal doorgenomen.

Hoe heb je de Franse filmcomponist Alexandre Desplat mee aan boord gekregen?

We ontmoetten elkaar in Parijs, en het voelde alsof ik mijn broer had ontmoet, een broer die ik niet kende. Nadat hij de film had gezien, zei hij, ‘Hij gaat over een man die zijn ziel beetje bij beetje verkoopt.’ Toen kon ik niet wachten om zijn muziek te horen die hij voor dat personage zou schrijven. Hij was ook vertrouwd met Egyptische muziek; dat voelde je meteen. Toen hij opgroeide, zag hij ook Egyptische films.

Brussel
27 oktober 2025

“Eagles of the Republic” (2025, trailer)

FILMS

METROPIA (2009, animated) DIR Tarik Saleh, Erik Gandini PROD Kristina Åberg SCR Tarik Saleh, Stig Larsson, Fredrik Edin (naar een idee van Tarik Saleh, Stig Larsson, Fredrik Edin) CAM Sesse Lind ED Johan Söderberg MUS Krister Linder CAST (voices only) Vincent Gallo, Stellan Skarsgård, Udo Kier, Alexander Skarsgård, Juliette Lewis, Sofia Helin, Shanti Roney

TOMMY (2014) DIR Tarik Saleh PROD Kristina Åberg SCR Anton Hagwall CAM Carl Nilsson ED Theis Schmidt, Dino Jonsäter, Linda Jildmalm MUS Martin Landquist CAST Ola Rapace, Moa Gammel, Lykke Li Zachrisson, Alexej Manvelov, Johan Rabaeus, Inez Buckner, Ewa Fröling

THE NILE HILTON INCIDENT (2017) DIR – SCR Tarik Saleh PROD Kristina Åberg CAM Pierre Aïm ED Theis Schmidt MUS Krister Linder CAST Fares Fares, Mari Malek, Yasser Ali Maher, Ahmed Selim, Slimane Dazi, Hania Amar, Hichem Yacoubi, Mohamed Youssry

THE CONTRACTOR (2022) DIR Tarik Saleh PROD Erica Lee, Basil Iwanyk SCR J.P. Davis CAM Pierre Aïm ED Theis Schmidt MUS Alex Belcher CAST Chris Pine, Gillian Jacobs, Sander Thomas, Toby Dixon, Dean Ashton, Dustin Lewis, Regina Ting Chen, Brian Lafontaine, Kiefer Sutherland, Fares Fares

WALAD MIN AL-JANNA, a.k.a. CAIRO CONSPIRACY (2022) DIR – SCR Tarik Saleh PROD Kristina Åberg, Ali Akdeniz, Fredrik Zander CAM Pierre Aïm ED Theirs Schmidt MUS Krister Linder CAST Fares Fares, Tawfeek Barhom, Mohammad Bakri, Makram Khoury, Mehdi Dehbi, Moe Ayoub, Sherwan Haji

EAGLES OF THE REPUBLIC (2025) DIR – SCR Tarik Saleh PROD Johan Lindström, Alexandre Mallet-Guy, Linda Mutawi, Linus Torell CAM Pierre Aïm ED Theis Schmidt MUS Alexandre Desplat CAST Fares Fares, Lyna Khoudri, Cherien Dabis, Amr Waked, Zineb Triki, Sherwan Haji, Husam Chadat, Linda Mutawi, Mustafa Peker, Hassan El Sayed